Dr.Mahmut Rişvanoğlu

ŞAİR NECİP FAZIL'IN DEGİŞİK BİR YÜZÜ

Dr. Mahmut RİŞVANOĞLU

İnsanlarımızın pek çoğu, tarihte birçok şöhret bulmuş kimseleri ya "hatadan ve günahtan masum" ilahi güce sahip bir kimse gibi putlaştırmakta ya da hiçbir makul tarafı olmayan "kötülerin kötüsü" bir varlık gibi değerlendirmektedir. Meseleye veya böyle tarihi şahsiyetleri incelerken, "eleştirel bir akıl" ile analitik bir zihniyetle kişilere ve olaylara yaklaşmamaktadırlar; daha çok ideolojik bir taassupla meseleyi ele almaktadırlar.

Necip Fazıl Kısakürek, Türkiye'nin yetiştirdiği önemli şairlerden biridir. Kuvvetli bir şairdir ama pek çok konularda ve olaylar karşısında ise çoğunlukla çift karakter yönleri de vardı; biraz onlardan bahsedip madalyonun diğer yüzünü de göstermeye çalışacağız belgelerin ışığı altında.

Necip Fazıl'ın hayat hikâyesinden şu bilgileri öğreniyoruz: "İstanbul Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümünü bitirdikten (1924'de) Sonra gönderildiği Fransa'da Sorbonne Üniversitesi Felsefe Bölümü'nde okudu. Paris’te geçen 'güzel günlerden sonra, Türkiye'ye dönüşünde Hollanda, Osmanlı ve İş Bankalarında müfettiş ve muhasebe müdürü olarak çalıştı. Bir Fransız Okulu, Robert Koleji, İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi, Ankara Devlet Konservatuarı, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih - Coğrafya Fakültesi'nde hocalık yaptı (1939 - 43). Sonraki yıllarında fikir ve sanat çalışmaları dışında başka bir işle meşgul olmadı.

Çoğu hayat hikâyelerinde İstanbul Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü'nde okuduğu yazar ise de şair Necip Fazıl Bey, Fransa ya Edebiyat Fakültesi'nin Felsefe Bölümü'nü bitirmeden gitmiş ve oradan da üniversite diploması alamamıştır.

Tek parti - CHP - döneminde başı sıkıştığı, canı istediği zaman iş bulmuş çalışmış, çalışırken sık sık iş yeri değiştirmiş.

"Hatıralar kitabı Babıâli’nin 195 -196 sayfalarından bir alıntı:

"Hemen Ankara... Eski Umum Müdürü, o zaman iktisat vekili Celal Bayar'la karşı karşıya:

- Gel bakalım, şair, neredesin? Duyduğuma göre bankadan istifa etmişsin! ..

- Öyle oldu. Bu mevsim, suların dibinde yatan bir denizaltıya döndüm. Şimdi su yüzüne çıkabiliyorum.

Celal Bayar, fazla tafsi1at istemeksizin, "Şair!" diye hitap ettiği insanın her

kaprisini kabule hazır ve gülümsedi:

- Tekrar bankaya girmek ister misin?

- Onun için geldim.

Bir telefon ye her şey tamam. Kendisine bankanın kurucusu Celal Bayar tarafından himayeli bir adam gözüyle bakılıyor, fazla ve yorucu iş verilmiyor ve "Teftiş Heyeti" kadrosuna alınmış bulunuyor.

Düşmanı olduğu CHP, Tek Parti döneminde bürokraside "şaire "el bebek gül bebek;' muamelesi yapılıyor, edebiyat eleştirisi de onu el üzerinde tutuyor. Yedi yıldır İş Bankasında çalışırken aklına bir edebiyat dergisi çıkartmak gelmiyor ve İktisat Vekili Celal Bayar'ın evine gidiyor ve teklifini yapıyor.

Yine Anılar ki tabını (Babıâli ' de) 210. Sayfasından okuyalım:

"Memleketin buna ihtiyacını takdir edersiniz. Eğer emrinizdeki bankalardan İş Bankası ve Sümerbank bana bir senelik peşin ilan karşılığı "muayyen bir para" verirlerse bir mesele kalmaz...

Celal Bayar, teklifi müsait karşılıyor ve Şair'in eline o zaman parasıyla 1600 lira veriliyor. Bugünün 200 bin lirası denilse yanlış olmaz. Bir mebusun ayda 200 lira aldığı devir... " örtülü ödenekten pay kapma gibi bir şey”

 

MENEMEN OLAYI HAKKINDA ŞAİR'İN GÖRÜŞLERİ

"Kubilay'ın Başı" adlı yazısı;

"Vatanımızın, kalbimizin en yakın bir köşelerinde daha dün düşman bayrağından temizlediğiniz bit meydan, bugün. , 'İnna Fetahnleke' yazılı zift ruhlu bir irtica aleminde temizliyoruz, Düşman bir kılıçtır. Bu kılıç şakırtıyla çekilir, vızıltıyla savrulur aydınlıkta saplanır. İrtica, yatağımızın başucundaki bir bardak suya karıştırılan zehirdir.”

Necip Fazıl'ın bir hayat hikâyesinden şu bilgileri öğreniyoruz: "İstanbul Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü'nü bitirdikten sonra (1924), gönderildiği Fransa'da Sorbonne Üniversitesi Felsefe Bölümü'nde okudu, Paris'te geçen eğlenceli günlerden sonra, Türkiye'ye dönüşünde Hollanda, Osmanlı ve İş Bankalarında müfettiş ve muhasebe müdürü olarak çalıştı.

 

Kubilay'ın katili Derviş Memed'in Menemen kapılarına sokulusu gibi, uykumuzu bekler ve ayaklarının ucuna basa basa gelir.

Menemen kasabasının meydanından ne soralım?

Sekiz sene evvelki hatıralarını ne çabuk unuttuğunu mu?

Üstüne nöbet bekleyen üniformanın kesik başını nasıl alkışlayabildiğini mi?

Bunu sormasak da olur.

 

Belki bu meydan, etleri softa çimdikleriyle didik didik oyulan Hallaç Mansur'un üstünde can çekiştiği topraktan daha çok yandı.

Menemen hükümet meydanında toplanan ister üç kişi olsun, üç yaylım ateşle dumanlara karışan vaka ister bir cam kırılışı kadar ufak, ister Nuh Tufanı kadar büyük olsun. Dökülen kan ister bir yüksüğü, İster, ister bir sarnıcı doldurursun, Bu hadisenin mana ve derecesi dışımızdaki hesap ve mikyasların (ölçülerin M.R.) hükmünden çıkıyor. Bu hadisenin şekli ile ruhu arasındaki fark, Kubilay'ın diri ve ehemmiyetsiz başı ile ölü ve edebi başı arasındaki farka müsavidir. Bu farkı meydana Kubilay'ın kesik başı çıkardı.

Tesadüf bunca insan arasında, mürtecilerin çıkacağı yere muallim Kubilay'ı gönderdi. Vazife bunca namzedi içinde irticai tepelemeye zabit Kubilay'ı yolladı ve mefkûre bunca serden geçtisi arasında, fedakârlık damgasını vurınak için Kubilay'ın başını seçti.

Ona icap ettiği kadar yanmak ve ruhuna paya vermek elimizde değil. Fakat bir muallim ve zabit banı yuttuktan sonra sinsi sinsi deliğine çekilen kara yılan şöyle ıslık çalıyor:

Bana, tabi ömrün ne kadarsa burada bitirip geber, diye bir delik gösterin. Ben bu delikte duramıyorum. Beni taş'a ezmedikçe, gazla yakamadıkça, külümü yele vermedikçe sana rahat haram olsun.

Onun bu son isteğini yerine getirmek elimizdedir.

24 Aralık 1930 tarihindeki Menemen olayı ile ilgili yazdığı bu makale (1 Ocak 193I'de)'nin yanında 5 Ocak 1931 tarihli "Hâkimiyeti Milliye" gazetesinde "Necip Fazıl Bey'in Nutku" başlığıyla da şunları yazmıştır yine Menemen olayı için:

"Kaşımızda küçük bir hadise, büyük bir baş var. Dünya kuruldu kurulalı, bu kadar küçük bir hadise de bu kadar büyük bir baş doğurmadı. Ne 3 1 Mart, ne Şeyh Sait isyanı, ne ağrı hareketi mahiyet ve ruh olarak Menemen hadisesiyle boy ölçüşemez. Hâlbuki bunlarda daha çok kan aktı. Hıyanet daha geniş bir sahada ayaklandı. Boy ölçüşemez zira bunlar irticaının basit bir kalkışından, kötü bir fırsatçılık hareketi ile bir tali dönüşünden başka bir şey değildir. Bu defa böyle olmuyor, meyis, bedbin, çürük, hamlesiz zan ettiğimiz irtica, bir hadisenin mikyas ve kitlesine sığdıramadığı kast ve gayzını pir gencin kesilen boğazına sığdırabiliyor.

Binaenaleyh mesul kimdir?

Mesul Derviş Mehmet ve avanesi değildir. İrtica bahrimühitteki (okyanustaki) buz dağları gibi suyun gözüne sivri bir uç çıkardı, mesul uç değildir. Bu ucu tepelemekle, suyun yüzünde ondan hiçbir nişane bırakmamakla dağı kaldırmış olmayız. O dağı tuzla buz etmek lazım. Mesul kasketinin güneşliğini, kasketlikten çıksın diye arkasına getirendir.

Mesul elleri cübbesinin cebine yüzümüze bakmaktan korkarak, niyeti meydana çıkmasın diye telaşlı telaşlı yürüyendir.

Onu tarife hacet yok. Onu tanırız. Yürüyüşünden, duruşundan, bakışında, kaçışından tanırız. O zaten kendini gizlemiyor, Dün başına sarık takıyordu. Bugün giydiği, kanun nazarında şapka, hüsnü nazarında gene sarıktır. Bugünün sarıklısı dünkünden daha çok yezittir.

Kubilay hepimizin namına, teker teker hepimiz için, kaç milyonsak hepimiz

hesabına can veren insandır.

Genç ve uyanık adam. Heyecanından emin olabilirsin. Damarlarındaki kanın deveranı suratını ölçecek alet yok. Beni böyle oturduğun yerde dinlemeyeceksin. Karışacaksın, dalgalanacaksın, sokaklara döküleceksin. Onunla taş, masa, iskemle ne çıkarsa üstüne çıkıp bağıracaksın. Şahlan. Softanın ucuna Kubilay'ın kafasını bağlayarak saklattığı kırbaç sinirlerinizde bir kıyamet uyandırmıyorsa hayatiyetten  şüphe edebilirsin.

Eğer inkılâbı zayıf tutarsan, eğer inkılâbı yüreğini, hassasiyetini ve sinirlerini temsil etmezsen, bıçağın ters tarafı ile yirmi dakikada kesilen Kubilay'ın kafasında sana tevcih edilen akıbeti seyredebilirsin.

Türkiye nüfus kütüklerindeki softa ve mürteciin yeşil kanını kurutacaksın bu kadar.

N. Fazıl softaları şöyle tarif ediyor:

"Softanın en bariz vasfı kafasının sertliğidir ... Zamanın akışını zorlayan, kendi iddiasından başka hiçbir yenilik olmayan, deliler müstesna, her yeni şey karşısında eskinin ısrarı softalıktır. İslam çıktığı gün, putperestler softaydı. Asırlardır ilim ve cemiyetin terakkisi (gelişip ilerlemesi M.R.) karşısında da İslamlık softadır." (N. Fazıl, 'Bir Hikâye Birkaç Tahlil', 1933, s.75,76).

Necip Fazıl Bey'in, Atatürk'ün ölümünden 16 gün sonra ardından yazdığı yazı: "- Benim gözümde birbirine bağlı iki isim sahibi iki Atatürk var; zaman tasnifinde bunlardan biri, düşmanı deniz dökülüşünde, öbürü bugüne kadar süren. Birisi ölüm hükmünü giymiş bir milleti şahlandırdı. Mucize çapında bir başarıyla savaşta ve askerlik planında muzaffer kıldırdı. Öbürü, bir an evvelki ölüm tehlikesini doğuran sebepler alemine karşı hareket geçti. Fikir ve cemiyet planında yeni bit bünye inşasına girişti ... İnkılâpçı Atatürk'e bütün talih ve salahiyetini asker Atatürk hazırladı. Garip bir tesadüf cilvesi iki Atatürk'ten her biri ayrı isim taşıyan; Mustafa Kemal ve Atatürk ...

İnkılâpçı Atatürk, Tanzimat’tan beri Türk cemiyetinin Avrupa medeniyet manzumesine kavuşturulması yolunda girişilen yarım ve kısır teşebbüsleri tam ve yüzde yüz randımanlı hamleler Halinde getirdi. Milli kahramanın ölümü önünde duyduğumuz matem hissini, tekbir emniyet duygusu ile teselliye muktediriz; teknesinde Atatürk'ü yoğuran Türk Milleti’nin için için tekevvühleriyle aynı çapta kahramanlara daima gebe kalacağı emniyeti." (Cumhuriyet Gazetesi, 26/10/1938, s.2).

1934 yılına kadar Oscar Wilde hayranı olan ve aynı yılda Nakşibendî şeyhi Abdülhakim Arvasi Efendi'nin müridi olan N. Fazıl Kısakürek, daha sonraları Atatürk hakkında şunu söyler: "Mustafa Kemal vatanı kurtardıktan sonra ırzına geçti (Osman Selim kocahasanoğlu, "Atatürk'ün Üç Muhalifi", 1. Kazım Karabekir", Temel Yayınları; s.548).

Bir zaman Atatürk'ü yer göğe sığdırmayan N. Fazıl, daha sonra ona vatanın ırzına geçti diyor.

Hayret ki ne hayret:

"Son Devrin Din Mazlumları" adli kitabında; ölçüsüz ifadelerle Cumhuriyet' e ve onun kurucularına dolaylı yoldan ağır ithamları mevcut:

"Dayandıkları tek sebep de bir takım asayişsizlik ve itaatsizlik bahanesi altında, bütün doğu Anadolu'yu kapsayıcı olarak, o mıntıkanın bir türlü sulandırılmayan İslam cesedinde, kutup şahsiyetler dışı bir yığın olarak din mazlumluğunun en çarpıcı levhasını seyredebilirsiniz.".

Dersimi tarihten silinmiş gibi anlatıyor. Sanki Türk ordusu ve Cumhuriyetin kurucuları, canları sıkılmış da oraya gidelim de binlerce Müslüman öldürelim mi demişler?

Fransız gâvurunun yardımı ve 'Hoybon' Ermeni örgütünün destekleriyle, yok olmakta bu coğrafyadaki Müslüman Türk Milletinin kurduğu bu yeni devleti, dirilmeden katılmadan, Müslüman Türk milletinin şahlı ordusunu İslam düşmanı göstermek acaba hangi zihniyetin eseri olabilir?

DP iktidarı devrinde, hapse atılınca (iktidarın son devrinde, Vatan gazetesi Yazarı sabatayist Ahmet Emin Yalman' a Hüseyin Üzmez adlı bir lise talebesi tarafından suikast yapılmıştı. Hüseyin Üzmez mahkemede kendisini bu yola sevk ettiren 'Büyük Doğu' dergisi yazıları olduğunu ileri sürmüştü. Bu sebeple de azmettirici olarak N.Fazıl Bey suçlanmıştı ve ceza almıştı), Menderese kızgınlığından dolayı; "Biz erkeğiz Menderes olamayız, muannes (dişi) olamayız" demiştir.

Hapisten çıktıktan sonra da çok ilginç örtülü ödenekten aktarılanlar ile cebi doldurulunca, ağız değiştirir.

27 Mayıs ihtilafında yine ağız değiştirdiği gibi görüyoruz. Cemal Paşa'ya yazdığı mektup da bunu görüyoruz:

"Pek Sayın Cemal Gürsel, şu anda Balmumun da nezaret altında bulunuyorum. Hiçbir suçumun olmadığının kanaatindeyim. Ama beni suçlu görüyorsunuz, ben sizden ve şanlı Türk ordu mensuplarından özür biliyorum. Politikanın ne olduğunu artık anlamış bulunuyorum. Sizler en iyi müdahaleyi yaparak güzel yurdumuzu kötü politikacılardan kurtardınız. Demokrat parti'nin kötü idarecileri zaten bunu hak etmişti. Ben çok hastayım. Beni zindandan kurtarabilirsiniz. Esasen namusum, şerefim üzerine yemin ederim ki, serbest kaldıktan sonra hayatımın sonuna kadar politika ile ilgili hiçbir yazı yazmayacağım. Siz büyüklük gösterip de beni af edin, beni kurtarın daima sizlerin emrinde olacağım.".

Bu mektup 15 Eylül 1968 tarihli Ekspres gazetesinde yayınlanmıştır (İstanbul). Üstad N.Fazıl, Demokrat Parti hakkında bu aleyhte sözler sarf etmesine rağmen" DP'nin son devrinde DP'nin Amerikancı politikasına ise hep övgüler yazmıştır.

İşte bunlardan biri, 17 Temmuz 1959 tarihli, kendisinin çıkardığı "Büyük Doğu

Dergisi’ndeki yazısı:

"Amerikan politikasını korumakla mükellefiz (sorumluyuz)... Amerikan siyasetini tutmak biricik yol... Amerika'dan nasıl bir sevgili muamelesi görmek biricik dikkatimiz olmalı. Yoksa bir Amerikan bahriyelisinin (denizcisinin M.R.) iki yana açık bacakları arasında mütalaa ettiği kararından ileri geçemeyiz. Dış siyasetimizde Amerika politikasını, iç siyasetimizde de Amerikanizm politikasını kendimize tecezzi etmez (birbirinden ayrılmaz M.R) bir siyaset vahidini (tekliğine M.R.) göre ayarlamakta büyük ve her işe hakim bir mana gizlidir.

Böyle bir yazıyı yazan kimseye ne denir?

Zaman Gazetesi'nin 29 Mayıs 2012 (Salı) tarihli sayısında, köşe yazarı İhsan

Dağ'ın Necip Fazıl’ın 27 Mayıs ve 12 Eylül'cülüğünü gündeme getirir. İhsan Dağ, 

Necip Fazıl üstadın her iki darbede de görüşlerini şöyle gündeme getirmiş ve

sorgulamıştır. Sözlerinden örnekler;

"Hareketin mahiyeti, malum klasik darbelerden biri değildir. Bu hareket

olmasaydı (yani 12 Eylül Hareketi), yıl değil, ay değil, hatta hatta ve gün hesabıyla Türkiye'nin çöküşü gerçekleşebilirdi. 27 Mayıs 1960 ile 12 Eylül 1980 hareketleri arasında şu fark vardır ki, ilki milli iradeye tam zıt ve fikirsiz, bir gece baskını olmuşken (hâlbuki Cemal Gürsele yazdığı mektup da 27 Mayıs darbesini iyi ki de yapmışınız diyordu.), ikincisi milli ihtiraca tam uygun bir imdat davranışı olmak istidadındadır. 27 Mayıs 1960 hareketi, millete rağmen diye belirtilirken, 12 Eylül 1980 müdahalesi ancak 'millet için' formülüyle ifade edilebilir."

Necip Fazıl bir başka yerde de 12 Eylül için şöyle vasıflandırır: "Bir iç darbe değil, iç şahlanıştır. İsyan değil, islah ... " Necip Fazılı "şeriatın kestiği parmak acımaz" diyen Kenan Evren için "başımızdan hiçbir an için eksik olmayasın" demiştir.

12 Eylül ihtilalı olunca yine ustaca dönen N. Fazıl Kısakürek Bey, hemen "Büyük Doğu" nun kapağına 'Demirel, Ecevit, Türkeş ve Erbakan'ın fotoğrafını koydu, üstüne de bir çarpı çekip, "Bir çapraz çizgi ile çözüldü muadele (denklem)" dedi. N.Fazıl ve Fethullah efendilerin "başımızdan eksik olmasın" diye göklere çıkardıkları Kenan Evren ve eski Milli Konsey'in üyeleri şimdi yargılanmaktadır.

Mevlana ne demiş:

Ya olduğun gibi görün

Ya 'da göründüğün gibi ol. 

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

Köşe Yazarları


ATİLLA İLHAN
Salı, 31 Mayıs 2022
...
TÜRK BAYRAMI: NEVRUZ
Salı, 29 Mart 2022
...

An itibariyle ziyaretci sayısı:

70 ziyaretçi ve 0 üye çevrimiçi